หน่วยสมรรถนะ
ใช้งานเครื่องมือประมงประเภทอวนลาก (Trawl)
สาขาวิชาชีพการเดินเรือ
รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ
1. รหัสหน่วยสมรรถนะ | MRT-TRYW-085A |
2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ | ใช้งานเครื่องมือประมงประเภทอวนลาก (Trawl) |
3. ทบทวนครั้งที่ | N/A / N/A |
4. สร้างใหม่ |
![]() |
ปรับปรุง |
![]() |
5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification) | |
นักประมงอวนลาก |
6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency) | |
ผู้ที่ผ่านหน่วยสมรรถนะนี้จะเข้าใจหลักการการทำงานของอวนลาก สามารถระบุส่วนประกอบต่างๆ ของอวนลากได้ ทำการประมงโดยการใช้อวนลากได้ และปฏิบัติงานการทำประมงอวนลากด้วยความปลอดภัย |
7. สำหรับระดับคุณวุฒิ |
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
8. กลุ่มอาชีพ (Sector) | |
ผู้ปฏิบัติงานบนเรือประมง |
9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี) | |
- ISCO; 6222 ผู้ปฏิบัติงานด้านการประมงน้ำจืด และประมงชายฝั่งทะเล - ISCO; 6223 ผู้ปฏิบัติงานด้านการประมงน้ำลึก - ISCO; 8350 ลูกเรือและผู้ปฏิบัติงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง |
10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี) | |
- ใบอนุญาตทำการประมงที่ออกโดย กรมประมง ตามพระราชกำหนดการประมง พ.ศ.2558 |
11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria) |
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) | เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) | รหัส PC (ตามเล่มมาตรฐาน) |
รหัส PC (จากระบบ) |
---|---|---|---|
FG10101 เข้าใจหลักการการทำงานของอวนลาก | 1.1 ระบุความเป็นมาและจุดเด่นของอวนลากแต่ละชนิด | FG10101.01 | 62462 |
FG10101 เข้าใจหลักการการทำงานของอวนลาก | 1.2 ระบุชนิดของสัตว์น้ำเป้าหมายการทำประมงอวนลาก | FG10101.02 | 62463 |
FG10101 เข้าใจหลักการการทำงานของอวนลาก | 1.3 ระบุขั้นตอนการทำประมงอวนลาก | FG10101.03 | 62464 |
FG10102 ระบุส่วนประกอบต่างๆ ของอวนลาก | 2.1 บอกลักษณะเรืออวนลาก | FG10102.01 | 62465 |
FG10102 ระบุส่วนประกอบต่างๆ ของอวนลาก | 2.2 อ่านแบบแปลนเครื่องมืออวนลากเข้าใจ | FG10102.02 | 62466 |
FG10102 ระบุส่วนประกอบต่างๆ ของอวนลาก | 2.3 ระบุส่วนประกอบสำคัญของอวนลาก | FG10102.03 | 62467 |
FG10103 ทำการประมงอวนลาก | 3.1 เตรียมอวนลากให้อยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน | FG10103.01 | 62468 |
FG10103 ทำการประมงอวนลาก | 3.2 ปล่อยอวนลาก | FG10103.02 | 62469 |
FG10103 ทำการประมงอวนลาก | 3.3 เก็บกู้อวนลาก | FG10103.03 | 62470 |
FG10103 ทำการประมงอวนลาก | 3.4 ใช้เครื่องหยั่งความลึกน้ำ (EchoSounder) ได้ | FG10103.04 | 62471 |
FG10103 ทำการประมงอวนลาก | 3.5 จัดเก็บอวนลากให้พร้อมใช้ในครั้งต่อไป | FG10103.05 | 62472 |
FG10104 ปฏิบัติงานการทำประมงอวนลากด้วยความปลอดภัย | 4.1 ใช้อุปกรณ์ป้องกันในการปฏิบัติงานประมงอวนลาก | FG10104.01 | 62473 |
FG10104 ปฏิบัติงานการทำประมงอวนลากด้วยความปลอดภัย | 4.2 ตรวจสอบเครื่องมืออวนลากก่อนการใช้งาน | FG10104.02 | 62474 |
FG10104 ปฏิบัติงานการทำประมงอวนลากด้วยความปลอดภัย | 4.3 กำหนดจุดปลอดภัยในการปฏิบัติงาน | FG10104.03 | 62475 |
FG10104 ปฏิบัติงานการทำประมงอวนลากด้วยความปลอดภัย | 4.4 จดบันทึกรายงานการทำประมง (FishingLogbook) | FG10104.04 | 62476 |
FG10104 ปฏิบัติงานการทำประมงอวนลากด้วยความปลอดภัย | 4.5 ปฏิบัติตามมาตรฐานขั้นตอนการปฏิบัติงานการทำประมงอวนลาก | FG10104.05 | 62477 |
12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge) | |
- N/A |
13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge) | |
(ก) ความต้องการด้านทักษะ - ทักษะการปล่อยอวนและกู้อวน - ทักษะการใช้เครื่องมือในกว้าน - ทักษะในการสังเกตลักษณะอาการของอวนและแผ่นตะเฆ่ตลอดการทำงานประมง (ข) ความต้องการด้านความรู้ - พื้นฐานการทำประมงด้วยเครื่องมือประมงอวนลากของไทย - องค์ประกอบของเรือประมงอวนลาก - แหล่งอาศัยของสัตว์น้ำ - การอพยพและย้ายถิ่นฐานของปลาประเภทต่างๆ |
14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide) | |
(ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence) - หนังสือคนประจำเรือ (SEAMAN Book) - หนังสือคนประจำเรือ (SEA Book) สำหรับแรงงานต่างด้าว (ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence) - เอกสารรับรองผลการเรียนหรือผลการอบรมที่เกี่ยวข้อง (ค) คำแนะนำในการประเมิน - ผู้ประเมินตรวจประเมิน โดยพิจารณาจากหลักฐานที่เกี่ยวข้อง ทั้งหลักฐานการปฏิบัติงาน และหลักฐานด้านความรู้ (ง) วิธีการประเมิน - การสัมภาษณ์ - การสาธิตการปฏิบัติงาน |
15. ขอบเขต (Range Statement) | |
เครื่องมือประมงประเภทอวนลาก (Trawl) ภาบยใต้หน่วยสมรรถนะนี้ จะครอบคลุมอวนลาก 3 ประเภทคือ 1) อวนลากคู่ที่ใช้เรือสองลำช่วยถ่างปากอวน ส่วนใหญ่จับปลาหน้าดิน ปลาผิวน้ำและหมึก 2) อวนลากแผ่นตะเฆ่ที่ใช้แผ่นตะเฆ่ช่วยถ่างปากอวน ซึ่งแบ่งออกเป็นอวนลากแผ่นตะเฆ่ขนาดเล็ก อวนลากแคระ อวนลากกุ้ง และอวนลากปลา อวนลากเคย และอวนลากแมงกะพรุน และ 3) อวนลากคานถ่าง ที่ใช้คานช่วยถ่างปากอวน โดยชนิดที่นิยมในประเทศไทยได้แก่ อวนลากคานถ่างแบบลากกุ้ง อวนลากข้าง อวนลากแขก และอวนลากคานถ่าง แบบลากแมงกะพรุน อวนลากจอหนัง (ก) คำแนะนำ - ผู้ปฏิบัติงานควรคำนึงถึงตำแหน่งที่ปลอดภัยบนเรือ รู้หน้าที่ของตนเอง และสวมอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคลขณะทำการประมง - ศึกษาและปฏิบัติตามคู่มือเพื่อรองรับกฎระเบียบของสหภาพยุโรปว่าด้วยการป้องกันยับยั้งและขจัดการทำประมงที่ผิดกฎหมาย ขาดการรายงานและไร้การควบคุม (การประมงไอยูยู) สำหรับเรือประมงไทย โดยกรมประมง ปี พ.ศ. 2552 - ศึกษาและทำความเข้าใจจากคู่มือการใช้เครื่องหยั่งความลึกของน้ำที่ใช้บนเรือประมงนั้นๆ - ใช้ทักษะและความรู้ตามข้อ 13 (ก) และ (ข) (ข) คำอธิบายรายละเอียด เครื่องมือประมงประเภทอวนลาก (Trawl) หมายถึง เครื่องมือประมงที่ใช้อวนลักษณะคล้ายถุงใช้วิธีการจับสัตว์น้ำโดยการใช้เรือลากจูงอวนให้เคลื่อนที่ไปข้างหน้าอย่างต่อเนื่อง หลักการทำงานคือ จับสัตว์น้ำที่อาศัยบริเวณพื้นทะเล หรือเหนือพื้นทะเล ทั้งแบบอยู่รวมกันเป็นฝูง/แพร่กระจายบริเวณกว้าง ชนิดเครื่องมืออวนลากมีดังนี้ - อวนลากคู่ : อวนลากที่ใช้เรือสองลำช่วยถ่างปากอวน ส่วนใหญ่จับปลาหน้าดิน ปลาผิวน้ำและหมึก - อวนลากแผ่นตะเฆ่: อวนลากที่ใช้แผ่นตะเฆ่ช่วยถ่างปากอวน o อวนลากแผ่นตะเฆ่ขนาดเล็ก: อวนลากแคระ/อวนลากกุ้ง o ชนิดอวนที่ใช้: อวนลากปลา อวนลากกุ้ง อวนลากเคย อวนลากแมงกะพรุน - อวนลากคานถ่าง : อวนลากที่ใช้คานช่วยถ่างปากอวน ชนิดในประเทศไทยคือ o อวนลากคานถ่างแบบลากกุ้ง/อวนลากข้าง/อวนลากแขก o อวนลากคานถ่างแบบลากแมงกะพรุน/อวนลากจอหนัง - เอคโคซาวเดอร์ (Echo Sounder) ใช้เป็นอุปกรณ์คำนวณระยะทางระหว่างใต้ท้องเรือและพื้นดินใต้ท้องเรือหรือวัตถุ ใต้ท้องเรือ แล้วแสดงผลออกมาทางจอภาพ เอคโคซาวเดอร์จะใช้คลื่นเสียงอุลตร้าโซนิค ซึ่งสามารถเดินทางใต้ น้ำได้ด้วยความเร็ว 1,500 เมตร/วินาที เมื่อคลื่นเสียงเดินทางไปกระทบกับวัตถุใต้น้ำ เช่น ฝูงปลาหรือหน้าดิน คลื่นที่เดินทางไปกระทบกับวัตถุนั้นก็จะเดินทางกลับมายัง Transducer ดังนั้นการคำนวณความแตกต่างระหว่างคลื่นเสียงที่ส่งไป และคลื่นเสียงที่สะท้อนกลับมาการคำนวณหาค่าความลึกและวัตถุใต้น้ำจึงต้องใช้การคำนวณที่รวดเร็วและถูกต้อง ซึ่งโดยทั่วไปเอคโคซาวเดอร์จะสามารถคำนวณโดยใช้เวลาสั้นกว่า 1 ส่วน 1,000 วินาที กระบวนการคำนวณประมวลผลของเอคโคซาวเดอร์ เริ่มต้นด้วยการส่ง สัญญาณไฟฟ้าไปยังหัว Transducer เป็นสัญญาณพัลซ์สั้นๆ สัญญาณพัลซ์นี้จะถูกเปลี่ยนเป็นคลื่นอุลตร้าโซนิคโดยหัว Transducer แล้วส่งไปในน้ำ สัญญาณที่ไปกระทบกับวัตถุแล้วสะท้อนกลับมา (เช่น ฝูงปลา) จะถูกรับกลับโดยหัว Transducer แล้ว Transducer จะเปลี่ยนคลื่นอุลตร้าโซนิคเป็นสัญญาณไฟฟ้าและจะถูกขยายโดยภาคขยายของเครื่องเอคโคซาวเดอร์ และจะแสดงผลออกมาทางจอภาพ |
16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี) | |
- N/A |
17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี) | |
- N/A |
18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure) | |
- การสัมภาษณ์ - การสาธิตการปฏิบัติงาน |