หน่วยสมรรถนะ

วางท่อแบบเปิดร่องดิน

สาขาวิชาชีพธุรกิจสาธารณูปโภคและบริการสาธารณะ สาขาธุรกิจประปา

รายละเอียด

รหัสหน่วยสมรรถนะ

PUM-WOM-2-035ZA
PUM-WOM-3-035ZA

ชื่อหน่วยสมรรถนะ

  วางท่อแบบเปิดร่องดิน

สร้างใหม่

  ✔

สำหรับชื่ออาชีพ และ รหัสอาชีพ (Occupational Classification)

  7126 ช่างประปาและวางท่อ

คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

  ผู้ที่ผ่านสมรรถนะนี้จะสามารถ วางท่อขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางตั้งแต่ 100 มม. แบบเปิดร่องดินตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน

สำหรับระดับคุณวุฒิ

  2

กลุ่มอาชีพ (Sector)

  ช่างวางท่อประปาภายนอก

ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)

  ไม่ระบุ

ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)

  ไม่ระบุ

สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)

สมรรถนะย่อย

Element of Competency

เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน

Performance Criteria

03106.01 เตรียมงานก่อนวางท่อแบบเปิดร่องดินได้อย่างถูกต้อง

1. ตรวจแนวและระดับการวางท่อถูกต้องตามแบบกำหนด
2. เลือกเครื่องมือและอุปกรณ์สำหรับงานวางท่อแบบเปิดร่องดินได้อย่างถูกต้อง
3. อ่านแบบวางท่อเพื่อนำไปปฏิบัติงานได้อย่างถูกต้อง

03106.02 ขุดร่องดินตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน

1. เปิดพื้นผิวแนวร่องดินใช้วางท่อให้ได้ขนาดกว้างตามแบบกำหนดด้วยเครื่องมือที่ถูกต้อง และตามข้อกำหนดมาตรฐาน
2. ใช้เครื่องมือขุดร่องดินให้ลึกตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน
3. ขนย้ายวัสดุที่ขุดขึ้นมาไม่ให้กีดขวางการทำงานและการจราจรร่วมถึงไม่ทำลายสภาพแวดล้อมเสียหาย
4. ใช้เครื่องมือปรับพื้นฐานรองท่อถูกต้องตามแบบและตามข้อกำหนดมาตรฐาน
5. ปฏิบัติงานตามข้อกำหนดความปลอดภัย

03106.03 จัดวางท่อแบบเปิดร่องดินตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน

1. ใช้เครื่องมือจัดวางท่อตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน
2. ใช้เครื่องมือประกอบท่อและอุปกรณ์ท่อในร่องดินตามแบบกำหนด
3. ตรวจความถูกต้องของรอยประกอบท่อและแนวระดับท่อตามข้อกำหนดมาตรฐาน
4. ปฏิบัติงานตามข้อกำหนดความปลอดภัย

03106.04 ปิดร่องดินตามแบบกำหนด

1. ใช้เครื่องมือกลบวัสดุปิดร่องดินให้ได้ความหนาตามแบบกำหนด
2. ใช้เครื่องมือบดอัดวัสดุปิดร่องดินให้ได้ความแน่นตามแบบกำหนด
3. ปฏิบัติงานตามข้อกำหนดความปลอดภัย

ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)

  ไม่ระบุ

ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

  
(ก) ความต้องการด้านทักษะ 1) ทักษะการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ขุดร่องดินเพื่อวางท่อแบบเปิดร่องดิน 2) ทักษะการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์วางท่อแบบเปิดร่องดิน 3) ทักษะการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ประกอบท่อและอุปกรณ์ท่อ 4) ทักษะการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ปิดร่องดิน 5) ทักษะการวิเคราะห์และแก้ปัญหาโดยปฏิบัติตามกฎเกณฑ์การปฏิบัติงานที่กำหนดไว้ (ข) ความต้องการด้านความรู้ 1) ความรู้และหลักการปฏิบัติงานให้เกิดความปลอดภัยในการทำงาน 2) ความรู้ในการอ่านแบบก่อสร้างวางท่อและสัญลักษณ์ในแบบ 3) ความรู้ชนิดวัสดุท่อและอุปกรณ์ท่อ 4) ความรู้ของมาตรฐานงานก่อสร้างวางท่อ 5) ความรู้วิธีการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ขุดร่องดินเพื่อวางท่อแบบเปิดร่องดิน 6) ความรู้วิธีการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์วางท่อแบบเปิดร่องดิน 7) ความรู้วิธีการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ประกอบท่อและอุปกรณ์ท่อ 8) ความรู้วิธีการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ปิดร่องดิน

หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

  
(ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence) อาทิ 1) ใบรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ 2) แบบบันทึกรายการจากการสังเกต (ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence) อาทิ 1) ใบรับรองการเข้ารับการฝึกอบรม 2) ใบรับรองการผ่านการประเมิน 3) ใบประกาศนียบัตรวุฒิการศึกษา
(ค) คำแนะนำในการประเมิน 1) ผู้ประเมินตรวจประเมินเกี่ยวกับ วางท่อแบบเปิดร่องดินตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน โดยพิจารณาจากร่องรอยหลักฐานที่เกี่ยวข้องทั้งหลักฐานการปฏิบัติงาน และหลักฐานความรู้
(ง) วิธีการประเมิน 1) พิจารณาตามหลักฐานการปฏิบัติงาน 2) พิจารณาตามหลักฐานความรู้

ขอบเขต (Range Statement)

  การวางท่อแบบเปิดร่องดิน (Open-cut) เป็นวิธีการที่ใช้ทั่วไปสําหรับการวางท่อใต้ดิน โดยเริ่มต้นด้วยการขุดร่องให้มีขนาด ความยาว และความลึกเพียงพอสําหรับการวางท่อ ซึ่งมีลักษณะเป็นการการเปิดหน้าดิน หลังจากนั้นจึงนําท่อที่ได้เตรียมไว้แล้ว วางลงไปยังร่องหลุมที่ได้จัดเตรียมไว้ เมื่อวางท่อเสร็จสินจึงทําการฝังกลบหลุมดังกล่าว และปรับสภาพพนดินให้คืนสู่สภาพเดิม วิธีการวางท่อใต้ดินแบบดังกล่าวเป็นวิธีทีสะดวกและค่าใช้จ่ายถูกกว่าการขุดเจาะแบบอื่น แต่ไม่สามารถขุดเจาะลอดเมื่อเจอสิ่งกีดขวางหรืออุปสรรคเช่น ถนน หรือแม่น้ำ ดังนั้น ถึงแม้ว่าจะเป็นวิธีการที่นิยมใช้ในการวางท่อ แต่ไม่สามารถวางได้ในทุกสภาพภูมิประเทศ
(ก) คำแนะนำ 1) ผู้เข้ารับการประเมินต้องแสดงความรู้และทักษะในการวางท่อแบบเปิดร่องดินได้ตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน (ข) คำอธิบายรายละเอียด 1) ท่อที่ใช้ในงานวางท่อแบบเปิดร่องดิน เช่น ท่อเหล็กเหนียว (ST) ท่อดันลอด (SCP) ท่อคอนกรีตเสริมเหล็ก (RCP) ท่อเหล็กหล่อ (CI) ท่อคอนกรีตอัดแรง (PC-ST) ท่อคอนกรีตอัดแรง (PC) ท่อซีเมนต์ใยหิน (AC) ท่อเหล็กหล่อเหนียว (DI) ท่อท่อPVC ท่อเหล็กอาบสังกาสี (GI) ท่อHDPE และอื่นๆ เป็นต้น 2) พื้นผิวที่พบเจอในการเปิดแนวท่อ ได้แก่ พื้นผิวถนนแอสฟัลต์ พื้นผิวคอนกรีตเสริมเหล็ก พื้นผิวทางเท้าแผ่นหินหรือบล็อกหิน พื้นผิวที่มีแนวร่องดินผ่านกำแพงหรือคันหินกีดขวาง เป็นต้น 3) เครื่องมือและอุปกรณ์ที่ใช้ในงานขุดร่องดิน เช่น จอบ พลั่ว เสียม คราด ค้อน เครื่องตัดคอนกรีต เครื่องสกัดคอนกรีต เครื่องบดอัด ปั้มน้ำ เป็นต้น 4) เครื่องมือและอุปกรณ์ในการประกอบท่อและอุปกรณ์ท่อ เช่น ถุงมือ ค้อนปอนด์ ประแจ ไขควง เครื่องจับยึดดันท่อ ขาตั้งระดับ น้ำยาประสาน น้ำยาหล่อลื่น เครื่องเชื่อมความร้อน เป็นต้น 5) กลุ่มที่ต้องประสานงานและปรึกษา เช่น ช่างรางวัด ช่างปูน ช่างไฟฟ้า ช่างตอกเสาเข็ม ผู้ควบคุมเครื่องจักร ช่างเชื่อม วิศวกร เป็นต้น 6) เครื่องแต่งกายสำหรับปฏิบัติงานวางท่อ ได้แก่ หมวกนิรภัย แว่นตานิรภัย เสื้อสะท้อนแสง (Safety Vest) รองเท้าบู๊ท พื้นยาง/บูทนิรภัย/รองเท้านิรภัย ถุงมือนิรภัย จุกอุดหู เป็นต้น 7) ปฏิบัติตามข้อกำหนดมาตรฐานติดตั้งตามหน่วยงาน เช่น มาตรฐานงานวางท่อของการประปานครหลวง หรือมาตรฐานงานวางท่อของการประปาส่วนภูมิภาค หรือมาตรฐานการติดตั้งท่อประปาของกรมโยธาธิการและผังเมือง หรือมาตรฐานท่อ ระบบสุขาภิบาลของกรมโยธาธิการและผังเมือง หรือมาตรฐานผลิตภัณฑ์ของสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม หรือมาตรฐานผู้ผลิต 8) ปฏิบัติงานตามข้อกำหนดความปลอดภัยตามคู่มือการบริหารจัดการความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน ของกองตรวจความปลอดภัยแรงงาน กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน หรือสมาคมส่งเสริมความปลอดภัย และอนามัยในการทำงาน (ประเทศไทย) หรือสถานประกอบการกำหนด

หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)

  ไม่ระบุ

อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)

  ไม่ระบุ

รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

  
(ก) เครื่องประเมิน เตรียมงานก่อนวางท่อแบบเปิดร่องดินได้อย่างถูกต้อง 1) แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์ 2) ผลข้อสอบข้อเขียน ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน (ข) เครื่องประเมิน ขุดร่องดินตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน 1) แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์ 2) ผลข้อสอบข้อเขียน ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน
(ค) เครื่องประเมิน จัดวางท่อแบบเปิดร่องดินตามแบบกำหนดและตามข้อกำหนดมาตรฐาน 1) แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์ 2) ผลข้อสอบข้อเขียน ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน
(ง) เครื่องประเมิน ปิดร่องดินตามแบบกำหนด 1) แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์ 2) ผลข้อสอบข้อเขียน ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

รายละเอียด

ชื่อมาตรฐานอาชีพ :

สาขาวิชาชีพธุรกิจสาธารณูปโภคและบริการสาธารณะ

  • สายงาน :
    สาขาธุรกิจประปา
  • คุณวุฒิวิชาชีพที่ครอบคลุม (Professional Qualifications included) :
share
ประกอบท่อและอุปกรณ์ท่อด้วยหน้าจาน
วางท่อแบบเปิดร่องดิน